Viêm da cơ địa: sống chung và kiểm soát

Viêm da cơ địa là gì

Đây là một bệnh viêm da mạn tính, tái đi tái lại theo đợt. Nhiều người quen gọi là chàm hoặc eczema.

Cốt lõi của bệnh nằm ở hai chuyện xảy ra cùng lúc.

• Hàng rào bảo vệ da bị suy yếu. Lớp ngoài cùng của da vốn có nhiệm vụ giữ nước bên trong và chặn tác nhân từ bên ngoài. Ở người viêm da cơ địa, lớp này không làm tròn việc. Nước thoát ra nên da khô, và tác nhân bên ngoài lọt vào dễ hơn.
• Hệ miễn dịch phản ứng quá mức với những tác nhân đó, gây viêm và gây ngứa.

Bệnh có yếu tố cơ địa và di truyền rõ rệt, thường đi cùng hen suyễn và viêm mũi dị ứng trong cùng một người hoặc cùng một gia đình. Đây không phải bệnh lây. Trẻ bị viêm da cơ địa hoàn toàn có thể chơi và sinh hoạt bình thường với bạn bè.

Biểu hiện ở từng lứa tuổi

Vị trí tổn thương thay đổi theo tuổi, và đó là một manh mối giúp bác sĩ chẩn đoán.

Trẻ nhũ nhi

Thường bắt đầu ở hai má, trán và da đầu. Tổn thương đỏ, có thể rịn nước, trẻ quấy và cọ mặt vào gối.

Trẻ lớn hơn

Chuyển dần về các nếp gấp: khuỷu tay, khoeo chân, cổ, cổ tay và cổ chân. Da thường khô, dày lên và sẫm màu ở những vùng bị gãi lâu ngày.

Người lớn

Có thể khu trú ở bàn tay, quanh mắt, cổ hoặc các nếp gấp. Da thường khô ráp, dày, ngứa nhiều, đặc biệt về đêm. Ở người trên 60 tuổi, bệnh hay bị nhầm với chàm do da khô, ghẻ hay dị ứng thuốc, bạn có thể đọc thêm bài viêm da cơ địa ở người cao tuổi.

Những yếu tố hay làm bệnh bùng lên

• Thời tiết. Hanh khô, lạnh, hoặc nóng ra nhiều mồ hôi.
• Xà phòng và sữa tắm có tính tẩy mạnh. Chúng lấy đi lớp dầu tự nhiên vốn đã thiếu.
• Tắm nước quá nóng và tắm quá lâu.
• Quần áo len hoặc vải thô ráp cọ vào da.
• Mồ hôi đọng lại không được lau khô.
• Bụi nhà, lông thú, phấn hoa ở người có cơ địa dị ứng.
• Căng thẳng và thiếu ngủ. Yếu tố này rất thật, dù nhiều người bỏ qua.
• Một số thực phẩm ở một số trẻ. Nhưng đây là phần cần bác sĩ đánh giá, không nên tự kiêng khem rộng.

Nguyên tắc kiểm soát

Điều trị viêm da cơ địa đứng trên bốn chân, và bỏ chân nào thì cũng khập khiễng.

1. Dưỡng ẩm, đều đặn, mỗi ngày, kể cả khi da đang đẹp. Đây là nền tảng và cũng là phần bị coi nhẹ nhất. Dưỡng ẩm không phải bước làm đẹp trong bệnh này, nó là điều trị. Thoa ngay sau khi tắm lúc da còn hơi ẩm là thời điểm hiệu quả nhất.
2. Tránh các yếu tố kích thích đã xác định được của riêng bạn hoặc con bạn.
3. Thuốc kháng viêm khi bùng phát, do bác sĩ chỉ định, đúng loại, đúng vùng, đúng thời gian. Dùng đúng thì an toàn và hiệu quả. Vấn đề chỉ phát sinh khi dùng bừa và kéo dài không kiểm soát.
4. Kiểm soát ngứa để cắt vòng xoắn ngứa gãi, đặc biệt về đêm.

Với cách tiếp cận này, phần lớn người bệnh có những giai đoạn dài gần như không triệu chứng. Mục tiêu thực tế là kéo dài những giai đoạn đó và làm các đợt bùng nhẹ hơn, ngắn hơn.

Chăm sóc hàng ngày

• Tắm nước ấm vừa phải, không nóng, trong thời gian ngắn.
• Dùng sản phẩm làm sạch dịu nhẹ, không hương liệu mạnh.
• Lau người bằng cách thấm nhẹ, không chà xát.
• Thoa dưỡng ẩm trong vài phút sau khi tắm, khi da còn hơi ẩm.
• Chọn quần áo cotton mềm, tránh len và vải thô.
• Cắt ngắn móng tay, nhất là với trẻ nhỏ.
• Giữ phòng ngủ thoáng, không quá nóng, vì nóng làm ngứa tăng về đêm.